فصل ششم تاول و حبابى تاولهايى كه بر پوست پيدا مىشوند دو حالت دارند : 1 - خلط موجود در بدن به حالتى از غليان درمىآيد و از اثر اين جوشش قسمت آبكى و بسيار كم‌مايهء خلط يك دفعه از ماده جدا مىشود و به زير پوست مىرسد . پوست سفت‌تر از آن است كه در آن رخنه كند و بيرون آيد . در زير پوست باقى مىماند و چيزى از آن بروز مىكند كه به حباب آب شبيه است و چركى همراه ندارد . 2 - از غليان خلط در داخل بدن به جاى آب ، مادهء خونى كم‌مايه بيرون مىجهد كه در ته چركين است و پوست را متورم مىكند . اوّلى را حبابى و دومى را تاول مىناميم . علاج تاول و حبابى دربارهء پاكسازى و خونگيرى و غيره هرچه را كه لازم است مىدانى و برايت شرح داده‌ام . معالجه و غذاى بيمار را نيز چنان كه ياد گرفته‌اى به كار ببر ! همين‌كه تاول - از هر نوعش - شروع به پيدا شدن كرد ، از اين قبيل داروها را تجويز و استعمال كن ! عدس پخته در آب ، پوست انار در آب پخته ، پوست چوب درخت انار در آب پخته - كه هركدام از اينها را استعمال كردى بايد در آب آن‌قدر بپزند تا خوب نرم مىشوند و آنگاه به حالت ولرم بر تاولهاى تازه سر برآورده بگذارى . اگر تاولها بيرون آمدند و خواستى خود آنها را معالجه كنى ، دستور معالجه چنين است : اگر تاول پوست كلفت دارد ، با نك سوزن آن را سوراخ كن تا هر مادهء سيلانى كه در آن جمع شده بيرون ريزد . و اگر پوست تاول نازك بود و خود به خود تركيد ، خوب است . امّا اگر ديدى كه تركيدن به تأخير مىافتد هيچ مهلتش مده ! آن را هم وسيلهء سوزن سوراخ كن و با كمال آهستگى تاول دهان دريده را فشار ده كه كم‌كم هرچه در آن است بيرون آيد . حال اگر سوراخ كردى و آب را بيرون دادى ، يا خوب مىشود و يا چرك مىكند . اگر چرك كرد ، مرهمهاى سپيدابى ، مرهمهاى مردارسنگى و امثال آنها را بر جاى چركين بگذار ! و اگر زنبق همراه دارو باشد بسيار بهتر است . اگر تاولهاى قرحه شده به اطراف سرايت كردند و خوره‌اى شدند ، همان داروهاى چنين حالاتى در علاج جوش اخگرى و مورچگى را به كار ببر كه در اين باره داروهايى را كه ذكر كرده‌ايم بايد مورد استفاده واقع شوند . براى علاج تاول قرحه شده دارويى تركيبى هست كه تركيبش به قرار زير است :